Kopenhaga
wzornictwo w miejskiej przestrzeni
Plaże i naturalne kąpieliska sercu metropolii
Otwarte w 2002 r. w kopenhaskim porcie baseny i plaże, z wybrzeżem zbudowanym z drewnianych, wygodnych desek, trampolinami, wieżyczkami ratowników i kawiarniami są przykładem tego, jak wiele dla mieszkańców miasta mogą zrobić niekonwencjonalne myślenie i dobry projekt. Od tego czasu miasto wzbogaciło się o sztuczne plaże w dzielnicy Amager, popularne kąpielisko Copencabana w sercu miasta, zaś od czerwcu 2010 roku zostało otwarte kolejne w dzielnicy Orestad.
Ciekawostką architektoniczną i designerską jest nowe kąpielisko Kastrup w dzielnicy Amager, ze względu na unikalny kształt zwane Ślimakiem. Swoją nazwę zawdzięcza plaży, której centrum stanowi platforma kąpielowa o powierzchni 600m2, wsparta na 105 palach wykonanych z super twardego afrykańskiego drzewa Azuba. Plażę i kąpielisko łączy ze stałym lądem bardzo długi, drewniany pomost.
Kąpieliska na portowym nabrzeżu są otwarte od czerwca do sierpnia, zaś super czysta woda i moc rozrywek na nabrzeżu gwarantuje udany wypoczynek w sercu metropolii.
|
Wzornictwo w przestrzeni publicznej
Funkcjonalność przestrzeni publicznej w wielkim stopniu zależy od sposobu jej rozplanowania i oznakowania. Im bardziej sygnały i znaki są czytelne dla odbiorców, tym bardziej przestrzeń miasta i funkcja budynków (np. szpitali, lotnisk, dworców, banków) jest przyjazna dla mieszkańców i użytkowników.
Dania przez ostatnie 25 lat stworzyła w dziedzinie wzornictwa przestrzeni publicznej rozwiązania na światowym poziomie, w szczególności w sektorze transportu i komunikacji. Dziedzina ta obejmuje szerokie spektrum zastosowania oświetlenia ulic i dróg, sygnalizacji świetlnej, transportu miejskiego (funkcjonalne przystanki autobusowe, czytelne rozkłady jazdy) a w tym metra, a także oznakowania budynków użyteczności publicznej jak lotniska, szpitale i dworce.
Również kwestia rozplanowania przestrzeni miejskiej z jej parkami, ulicami, ławkami, budkami telefonicznymi i ścieżkami rowerowymi doczekała się, na przykładzie Kopenhagi, modelowego rozwiązania, stosowanego na całym świecie.
Koleje DSB
DSB (Duńskie Koleje Państwowe) oraz kilka prywatnych linii kolejowych tworzy gęstą sieć połączeń kolejowych na terenie całego kraju, uzupełniając braki na mało uczęszczanych trasach często kursującymi autobusami. Nowoczesne pociągi InterCity oraz ”Lyntog” łączą Kopenhagę z Zelandią oraz głównymi miastami Jutlandii i Fionii. Już pierwsza  podróż dunską koleją np. 12 minutowa trasa z lotniska do centrum miasta, pozwala zwrócic uwagę na niewątpliwy najwyższej klasy wzornictwo, dzięki któremu nawet krótka przejażdżka staję się przyjemnością. Świetnie zharmonizowane kolorystycznie wnętrza pociągów są dziełem projektantów tej miary, co Krestin Kjaerholm.
1 lipca 2000 roku otwarto połączenie pomiędzy Danią i Szwecją, o łącznej długości 16 kilometrów, składające się z mostu i tunelu dla samochodów i pociągów. Wraz z otwarciem nowego połączenia podróż z centrum Kopenhagi do centrum Malmo (z przystankiem na lotnisku Kastrup) trwa 30 min. i kosztuje 72 DKK, czas podróży do Sztokholmu wynosi 4,5 godz.
Pociągi kursujące przez most na cieśninie sundzkiej dostarczyła firma Adtranz, nad całościowym projektem wystroju wnętrz, foteli, barku, stacji, zewnętrznego oznakowania graficznego czuwał duży zespół designerów pod nadzorem Pia Bech Mathiasen, w tym firma Eleven Danes A/S z Susse Fischer i Finnem Nygardem.
Transport miejski
Przystanki autobusowe
Przystanek autobusowy powinien zachęcać do korzystania z transportu publicznego. W tym celu powinien być na tyle charakterystyczny, aby pasażer mógł go z łatwością zauważyć z dużej odległości. Musi dawać dobre schronienie przed zmienną pogodą, musi być w nim ławka – czasami oczekiwanie jest długie – i łatwo dostępne informacje oraz zrozumiałe komunikaty. Informacje powinny ograniczać się do minimum, aby nie zginąć w „hałasie informacyjnym“, oraz przedstawione na czytelnym i odpornym na warunki atmosferyczne nośniku. Są to podstawowe wymogi, których wiele przystanków nie spełnia, ale kopenhaskie przystanki typu Movia, projektu studio Knud Holscher Design z pewnością je spełniają.
Ostatnio również wiejski krajobraz Jutlandii wzbogacił się o nowy element, przystanki autobusowe kształtem przypominające zadaszoną scenę amfiteatru, z wygodnym siedziskiem.
Pływające przystanki i wodne autobusy
W kopenhaskim porcie znajdują się jedne z pierwszych na świecie mobilne, pływające przystanki dla autobusów wodnych. Przystanki są tak skonstruowane, by unosiły się wraz z przypływami i odpływami wody zachowując pełną stabilność wygodę dla pasażerów. System autobusów wodnych wzbogacił stolicę Danii w 2000 roku, początkowo zapewniając płynną komunikację pomiędzy budynkiem Biblioteki Królewskiej Czarny Diament a nabrzeżem Langeline z pomnikiem Małej Syrenki. Obecnie 69 miejscowe autobusy wodne, w żołto-granatowych bawarach transportu miejskiego, kursują na tej samej zasadzie, co ich lądowe odpowiedniki łącząc część wyspiarską Kopenhagi (wyspa Holmen z Operą Królewską, Christiania) z jej centrum na stałym lądzie.
Autorami projektu przystanków wodnych są Susse Fischer i Christian Bjørn, 2005.
Kopenhaskie metro 
Oświetlenie z pracowni Poulsena i Henningsena, stacje z pracowni KHR Architects, wagony Giugiaro Design (Jaguar).
Przestrzeń miejska
Przestrzeń miejska również wymaga swoistego umeblowania. Pierwsze z brzegu przykłady to ławki, słupy ogłoszeniowe, kosze na śmieci, lampy uliczne, parkometry, budki telefoniczne. Połaczenie wzornictwa z funkcją określa sens istnienia tych przedmiotów. Innym jej ważnym elementem są parki, ogrody, place, a także miejskie plaże.
Informacja/identyfikacja wizualna
Identyfikacja wizualna – to całość symboliki stosowanej przez firmę, instytucję, czyli wszystko to, po czym można „na zewnątrz” rozpoznać, że to właśnie nasza firma; to kolorystyka, logo, logotyp etc. Są to kolejne elementy, poprzez które buduje się relacje z otoczeniem.
Identyfikacja wizualna jest środkiem pozwalającym podkreślić wartości, jakimi kieruje się firma, i je kontrolować. Firmy od lat wykorzystują elementy graficzne do komunikacji z innymi i kształtowania swojego wizerunku. W Danii sektor publiczny nauczył się tego od sektora prywatnego. Dziś w wielu instytucjach publicznych identyfikacja wizualna i elementy designu są jednym ze sposobów komunikowania się z obywatelami i resztą świata.
Przykładem mogą być rozwiązania w kopenhaskich szpitalach i ośrodkach zdrowia realizowane przez Centrum Innowacji Opieki Zdrowotnej (otwarte w 2009 roku), czy identyfikacja wizualna Duńskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych zaprojektowana przez Kontrapunkt.
Oznakowanie
Oznakowanie jest jednym z najważniejszych elementów w budynkach i miastach. Znaki mają wiele funkcji, które użytkownicy uznają za rzecz oczywistą. Znaki muszą informować, doradzać, kierować, zwracać uwagę a czasami zakazywać. Komunikaty muszą być widoczne, czytelne i zrozumiałe – komunikaty skomplikowane mogą stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa. Sztuką jest ograniczenie liczby znaków i umieszczenie ich dokładnie tam, gdzie są potrzebne. Ma to szczególne znaczenie na lotniskach, gdzie podróżni muszą szybko uzyskać dokładne informacje. Absolutnie wzorcowym przykładem jest oznakowanie na kopenhaskim lotnisku zaprojektowane przez Mollerup Designlab.
Mosty
Charakterystyczną cechą Danii są liczne drogi wodne, które wymagają specjalnej infrastruktury. Dawniej poszczególne części kraju łączyły promy. Dziś, kiedy konieczne jest szybsze przemieszczanie się, funkcję tę często przejęły mosty, tak jak w przypadku cieśniny Wielki Bełt, nad której wodami przebiega piękny i charakterystyczny Most Wschodni.
|